De schreeuw van de kraanvogel

16 oktober 2016

Jaar C, 29e zondag door het jaar, 16 oktober 2016
patroonsfeest H. Gerardus Majella
Exodus 17, 8-13, 2 Timoteüs 3,14-4,2 en Lucas 18, 1-8

Op 6 augustus 1945 werd boven de Japanse stad Hiroshima de eerste atoombom tot ontploffing gebracht. 78.000 mensen stierven direct, op het einde van dat jaar was het dodental opgelopen tot 140.000. Sadako Sasaki was toen twee jaar en woonde op anderhalve kilometer van het epicentrum. Zij overleefde de vuurzee.

Ze groeide op tot een sterk meisje. Ze was lang vergeleken met haar klasgenootjes en atletisch. Hardlopen was haar hobby. Toen ze op elfjarige leeftijd aan het oefenen was voor een belangrijke wedstrijd werd ze onwel. Artsen constateerden dat Sasaki leukemie had, vrijwel zeker een gevolg van blootstelling aan de straling van de atoombom.

Een goede vriendin probeerde haar te bemoedigen. Ze vertelde Sasaki een Japanse legende dat wie duizend origami kraanvogels vouwt een wens mag doen.

Men zegt dat Sasaki in de veertien maanden dat ze in het ziekenhuis lag voor ze stierf 999 kraanvogels vouwde. De duizend heeft ze net niet gehaald. Ook wordt wel beweerd dat ze ‘slechts’ 644 kraanvogels vouwde en dat haar vrienden en vriendinnen het werk hebben afgemaakt. Anderen zeggen dat ze de 1000 ruimschoots haalde.

Wat zij precies wenste is niet bekend. Men zegt dat ze hoopte dat ze beter zou worden en weer in staat zou zijn om te hardlopen. Anderen zeggen dat Sasaki hoopte dat niet alleen zij, maar ook alle andere kinderen die slachtoffer waren van de atoombom, een wens zouden mogen doen; ze bad vanaf haar ziekbed voor vrede in de wereld en een einde aan alle lijden.

Zo is Sasaki een legende en een voorbeeld geworden. In 1958 werd in het Vredespark in Hiroshima een beeldje van haar onthuld waarbij zij een gouden kraanvogel vasthoudt. Eronder staat: “Dit is onze schreeuw. Dit is ons gebed: vrede op aarde.” Het beeld inspireerde de Dagestaanse dichter Rasul Gamzatov tot het schrijven van een gedicht, dat uiteindelijk een van de bekendste Russische liederen werd. Herman van Veen schreef er een Nederlandse versie van:

 

 

Die schreeuw klinkt nog steeds. Een schreeuw om vrede. Alsmaar harder naarmate vrede verder weg lijkt. Wat zal de toekomst brengen nu landen zich steeds vaker terugtrekken op zichzelf, het met elkaar niet eens kunnen worden, tegenover elkaar staan; nu mensen beesten blijken die zich nergens iets van aantrekken, geen enkel respect hebben voor de ander, voor het leven, behalve dat van zichzelf?

Wie heft zijn armen omhoog tegen het kwade, als de vleugels van een kraanvogel, zoals Mozes ooit totdat hij bijna niet meer kon, en zelfs daarna nog, ondersteund door zijn vrienden? Zoals Gerardus Majella, eindeloos trouw aan het gebed en de aandacht voor de ander. “Blijf bidden, en versaag niet”, adviseert Jezus zijn vrienden.

kraanvogel-3

In de St. Willibrorduskerk in Deurne hangen 1000 kraanvogels. Francien Aarts vouwde ze als een soort “offer” ter ere van alle mensen en kinderen die ondanks alles wat er in de wereld gebeurt, toch vertrouwen en veerkracht laten zien om hun toekomst positief vorm te geven. Daarom laat ze de kleurige kraanvogels omhoog cirkelen. Het goede zal overwinnen.

 

PJ