Stralend

6 augustus 2017

Jaar A, Gedaanteverandering van de Heer, 6 augustus 2017
Daniël 7, 9-10a.13-14 en Matteüs 17, 1-9

 

De overweging van diaken Bart Jansen leest u onder die van pastoor Paul Janssen.

 

Vorige week zondag maakte de uitzending van Zomergasten indruk op mij. Eberhard van der Laan, burgemeester van Amsterdam was te gast. Samen met presentatrice Janine Abbring ging hij langs fragmenten die hem aanspraken. Zo vertelde hij over zichzelf en zijn stad. Af en toe was het heel emotioneel: toen het ging over Abdelhak Nouri, de jonge veelbelovende voetballer, die geveld is door een hersenbeschadiging. Van der Laan was geraakt door de brede verbroedering die dat teweegbracht. “Het is een onwaarschijnlijk verdriet, dat iemand met zoveel perspectief, zoveel pech heeft,” zei hij.

En hij werd, vooral op het einde van het programma, emotioneel toen het over zijn eigen ziek zijn ging. “Het gaat niet goed, maar ik hoop nog een poosje burgemeester te blijven,” zo zei hij.

Het decor van Zomergasten dit jaar is verrassend. Het gesprek speelt zich af op het dak van een caravan die grotendeels onder water staat. Toen ik las over Jezus op de berg – het evangelie van vandaag – kwam dat beeld boven. Jezus zondert zich af. Zijn zomergasten zijn Mozes en Elia. Wat er daar besproken is, zal nooit op tv worden uitgezonden – we weten het niet –, maar je kunt vermoeden dat het over verleden, heden en toekomst van de wereld ging. Jezus krijgt daar in het perspectief van de hele heilsgeschiedenis te horen dat hij veel zal moeten lijden en dat hij moet sterven om te leven. Hoewel Petrus het gebeuren als iets geweldigs en overweldigend ervaart, lijkt het toch in eerste instantie een onheilsbericht. Maar Jezus pakt de draad goed op: “Sta op en weest niet bang”, zegt hij.

Burgemeester van der Laan sprak ook over angst: “Angst is de meest normale emotie als je gevaar hebt, maar probeer die angst te hanteren. Als je dat lukt ben je moedig.” Hij zei dit in het kader van de terroristische dreigingen. Maar je kunt dit breder opvatten: bij alles wat je overkomt, is het de kunst om de moed niet te laten zakken.

Dat dit kan, mag ik regelmatig ervaren rond het sacrament van de ziekenzalving, als mensen de laatste fase van hun leven vaak moedig oppakken en in al hun kwetsbaarheid zoveel rust en kracht uitstralen, ondanks het verdriet dat er ook is en niet verborgen hoeft te blijven. Volgens mij komt dit heel dicht bij de gedaanteverandering van Jezus, waarin het leven een andere en verrassende wending krijgt.

Zo eindigde het gesprek in Zomergasten met een brok in de keel bij burgemeester, presentatrice en kijkers; zo was de F-side van Ajax getuige van het gebed van moslims; zo zegt een doodzieke moeder zielsgelukkig dankjewel tegen haar kinderen; zo gaat Jezus de berg af en vraagt aan zijn leerlingen om geen woorden te geven aan wat zij meemaken.

Stilte is dan genoeg.

PJ

 

Jaar A, Gedaanteverandering van de Heer, 6 augustus 2017
Daniël 7, 9-10a.13-14 en Matteüs 17, 1-9

In onze parochie leven mensen die op een bescheiden manier een grote bijdrage leveren aan het leven en welzijn van onze gemeenschap. Ze zullen van zichzelf zeggen dat ze geen grote of bijzondere dingen doen. De zorg voor een partner, vriend of buur; zorg voor kinderen met speciale aandacht; het onderhoud van een gebouw, materieel of de openbare ruimte…, deze dingen gebeuren vaak in stilte. Soms jaren lang zonder dat iemand het in de gaten heeft. Met vasthoudendheid en een vanzelfsprekendheid die bewonderingswaardig is. Als omstanders hebben we vaak niet in de gaten. We hebben al gauw een bepaald beeld van iemand. We zien niet het hele verhaal. Pas wanneer we ons verdiepen in het leven dan de ander kunnen we er achter – om in de evangelietekst van vorige week te spreken – welke ‘parels’ , of schatten deze mensen in hun akker verborgen houden. Niet omdat het geheim is, of vol schaamte, maar omdat ze bescheiden en dienstbaar hun leven willen leiden.

De vakantieperiode is zo’n tijd waarin we ons kunnen richten op het verhaal van de ander. Letterlijk ons oor te luister leggen. Veel van wat er om ons heen gebeurt hebben we niet eerder gezien, we hebben er ook niet op gelet. We zeggen dan: ‘dat had ik niet achter hem of haar gezocht’. Pas wanneer we onze ogen de kost geven, komen we achter het echte verhaal of de betekenis van een persoon.

Het verhaal van de gedaanteverandering van de Heer is juist zo. De leerlingen trekken al een tijdje met Jezus rond. Hij is een bijzondere persoon die verhalen vertelt en wonderen doet. Maar hebben ze werkelijk gezien wie Hij is? Dan neemt Hij hen mee naar een speciale plek: een hoge berg. Het is een select gezelschap: Petrus, Jacobus en zijn broer Johannes. Voor hun ogen verandert Jezus van gedaante. Zijn gelaat begint te stralen als de zon en zijn kleed wordt glanzend als licht. Het is een wonderlijke gebeurtenis. Onvoorstelbaar. Onbeschrijfbaar. Er gebeurt iets wat het verstand en het voorstellingsvermogen van de mens te boven gaat. Juist als bij de Hemelvaart van Jezus hebben we blijkbaar beelden van wolken, zon en licht nodig om ons een voorstelling te maken van wie Jezus werkelijk is.

De gedaanteverandering van Jezus zit dan ook niet zozeer in Hemzelf maar in de andere manier waarop we naar Hem kijken. We kunnen ons hier vandaag afvragen: Hoe is onze relatie hier en nu met Hem? Hoe gaan we zelf om met de levende Christus als bron van licht en zon in ons leven? Vinden en krijgen we de troost en kracht als we die nodig hebben om het leven te leiden in voor- en tegenspoed?

Het feest van de gedaanteverandering bracht me ook bij het gebed dat we kunnen richten aan de heilige Geest wanneer we kracht en inspiratie zoeken. Het is een gebed dat zich niet alleen leent voor Pinksteren en dat wellicht wel bekend is om dat er een antwoordzin in voorkomt die op een feest als vandaag veelzeggend is. Veni Sancte Spiritus!

Kom, Heilige Geest, vervul de harten van uw gelovigen
en ontsteek in hen het vuur van uw liefde!
Zend uw Geest uit en alles zal worden herschapen.
En Gij zult het aanschijn van de aarde vernieuwen.

Het aanschijn van de aarde vernieuwen! We vragen God in dit gebed niet om de aarde te veranderen. We bidden God om in ons te komen en van binnenuit onze blik op de wereld te verfrissen, scherper en vollediger te maken. Ons kracht te geven anders naar de wereld te kijken: het aanschijn van de aarde vernieuwen. Zo komen we erachter wat er werkelijk schuil gaat achter Jezus, de mensen om ons heen en in onszelf.

Dat is het thema van vandaag: laat je aanraken door Hem. Laat God, Vader, Zoon en Heilige Geest in je doordringen. In een nieuwe gedaante. Vol levenskracht en moed. Ontdek wie Jezus werkelijk is en wil zijn in je leven.

Het gebed Veni Sancte Spiritus gaat nog verder. Het sluit af met een oproep tot gebed. Daarmee wil ik vandaag ook afsluiten:

God Gij hebt de harten van de gelovigen
door de verlichting van de Heilige Geest onderwezen:
geef dat wij door die Heilige Geest de ware wijsheid mogen bezitten
en ons altijd over zijn vertroosting mogen verblijden.
Door Christus onze Heer. Amen.

BJ