Strijd de goede strijd

25 september 2016

Jaar C, 26e zondag door het jaar, 25 september 2016
Amos 6, 1a.4-7, 1 Timoteüs 6, 11-16 en Lucas 16, 19-31
Herdenking Oud Strijders gemeente Deurne

In 1927 schilderde Hendrik Wiegersma Sint Joris en de draak. Hij werd toen beschermheer van het St. Jorisgilde. Het schilderij kreeg een prominente plaats in het gildelokaal. Zelfs nadat stof en teer van de sigaretten- en sigarenwalm uit het café verwijderd zijn, blijft het een donker schilderij. Maar de strijd tussen goed en kwaad is ook een donker tafereel, waarin je moet oppassen dat je niet tussen de klauwen van de draak – hier een forse krokodil – vermorzeld wordt.

Shelly Lapré liet zich voor de expositie ‘Reflectie’ inspireren door dit schilderij. Ook bij haar schilderij, dat veel lichter en kleurrijker is dan dat van Wiegersma, moet je goed kijken om Joris op zijn paard en de draak eronder te zien. Het lijkt een wirwar van lijnen die beweging suggereren, een felle strijd die uitgevochten wordt, waarbij je nauwelijks kunt zien wat goed is en wat kwaad. Shelly noemde haar werk “Moed en overwinningskracht’ en droeg het als eerbetoon op aan alle oorlogsveteranen van verleden en heden. Ze licht het als volgt toe: “De liefdevolle kracht laat alle oorlogen oplossen en verdwijnen. Niet de macht en het kwaad, maar het goede van de mens blijft helder zichtbaar…”

Wat goed is en wat kwaad is vaak moeilijk te onderscheiden. Soms kom je er pas later achter dat je het beter anders had kunnen doen. Soms verschuiven de waarden in de loop van de tijd. De Indiëgangers hebben dat destijds aan den lijve ervaren. Hun strijd werd toen zij terugkeerden in een ander daglicht geplaatst. Zij werden aangekeken op wat zij als hun plicht ervoeren en wat leidinggevenden hun opdroegen. Het was niet hun schuld dat de politieke sfeer veranderde. De erkenning daarvan en voor hun trouwe inzet is veel te laat gekomen.

Goed en kwaad zijn als een kluwen van draden die door elkaar heen lopen, soms stevig vastgeknoopt, vaak met een los eind, korte draden, lange draden, onbreekbare draden, tere draden. Als je aan één touwtje trekt, heeft dat gevolgen voor het geheel.

Paulus bemoedigt Timoteüs in zijn brief aan hem: “Streef naar gerechtigheid, godsvrucht, geloof, liefde, volharding, zachtmoedigheid. Strijd de goede strijd van het geloof, grijp het eeuwige leven.” Daar hoort bij: leren van het verleden. Het herdenken van de slachtoffers van oorlogen en vredesmissies en het vieren van onze vrijheid heeft alleen maar zin als we de lessen die toen geleerd zijn nu in gedachten houden. Als ik op televisie zie hoe geweld, terrorisme, oorlogen, hongersnood op zoveel plaatsen aan de orde van de dag zijn, hoe zovelen op de vlucht zijn daarvoor en nauwelijks op begrip, gastvrijheid, een helpende hand kunnen rekenen – zoals de arme Lazarus uit het evangelie –, dan denk ik dat we niet veel hebben geleerd uit het verleden. Waar moet dat heen? Hoeveel ‘ervaring’ moeten we nog opdoen, voordat we wel beseffen dat er iets moet gebeuren, dat vrijheid en vrede niet vanzelfsprekend zijn, maar voorgeleefd en beleefd moeten worden.

De strijd tussen goed en kwaad is in volle gang. Sint Joris heeft het er zwaar mee. Maar hij blijft ervan overtuigd: het goede zal winnen. De liefdevolle kracht laat alle oorlogen oplossen en verdwijnen. Niet de macht en het kwaad, maar het goede van de mens blijft helder zichtbaar…

 

PJ